Hướng dẫn chụp ảnh ban đêm & thiếu sáng

Ban ngày các cậu có thể bật mode auto trên máy ảnh lên rồi bắn lia lịa, nhưng đêm thì khác. Khó làm được điều tương tự vì môi trường không đủ ánh sáng => Giải pháp là học cách kiểm soát ánh sáng bằng mode manual.

Chụp ảnh ban đêm hay trong điều kiện thiếu sáng thực ra cũng không phải là kỹ thuật khó khăn. Về cơ bản anh em chỉ cần biết cách phối hợp ba yếu tố Khẩu độ – Tốc độ màn trập – ISO là ok. Còn cho ra ảnh đẹp thì đó là chuyện luyện tập, xem nhiều ảnh của người đi trước và mỗi người cũng có thẩm mỹ riêng nên mình không nói đến.

Chỉ là một bài viết cho anh em bắt đầu sử dụng máy ảnh và muốn học cách chụp ảnh ban đêm tốt hơn thôi 😀 Gồm hai phần: 1) cách kết hợp Khẩu độ – Tốc độ – ISO và 2) các tips.

Part 1: Thiết lập máy ảnh

1. Chế độ M

Chuyển máy ảnh sang chế độ M, hay Manual. Chế độ này cho ta chỉnh tay các thông số như Khẩu độ – Tốc độ – ISO. Mỗi dòng máy ảnh khác nhau có cách chọn chế độ chỉnh tay khác nhau, nếu các cậu chưa biết có thể search “chế độ M + tên máy” trên Google là ra.

Nếu chưa có kiến thức về 3 yếu tố trong tam giác phơi sáng, các cậu nên đọc bài cơ bản về Khẩu độ – Tốc độ màn trập – ISO, hiểu rõ tác dụng và hiệu ứng của 3 yếu tố này trước đã. Kiểu như học chiêu thức mà không có căn cơ nội công chắc chắn sẽ tẩu hỏa nhập ma :))

2. Chụp định dạng RAW

Nên chụp RAW thay vì JPEG. Trên mạng đã có nhiều bài viết chi tiết so sánh hai định dạng này. Còn nếu anh em đã thành tâm muốn biết, thì mình cũng sẵn sàng trả lời luôn ở đây cho nóng.

Nôm na là ảnh JPEG là ảnh mà các chi tiết bị nén lại, chất lượng chấp nhận được, lợi thế là dung lượng thấp hơn nhiều so với ảnh RAW và up được facebook ngay.

Ảnh RAW là ảnh thô, các chi tiết không qua xử lý, không bị nén, chứa đầy đủ thông tin nhất có thể do vậy dung lượng cũng lớn, tầm mấy chục hoặc trăm MB.

Nghe qua là các cậu cũng hiểu là chụp RAW có lợi thế hơn nhiều so với JPEG trong điều kiện thiếu sáng ban đêm. Sau khi chụp xong, chúng ta có thể dùng phần mềm hậu kỳ chỉnh sửa các vùng sáng tối và màu sắc, sau đó lưu lại bằng định dạng JPEG để sử dụng.

3. ISO

Ban ngày nhiều ánh sáng, ta có thể dùng ISO thấp như 400, 800 để chụp là okay. Ngược lại, khi thiếu sáng thì phải dùng ISO cao để cảm biến “hấp thụ” ánh sáng tốt hơn. ISO càng cao cũng có nghĩa là ảnh càng noise [nhiễu]. Một lợi một hại.

Máy ảnh đời mới – hiện đại – flagship hiện nay có thể chụp ISO 3200 và trên nữa mà không bị noise. Mỗi máy ảnh lại xử lý noise ở một mức độ khác nhau nên các cậu nên test trên máy của mình để tìm ra giá trị phù hợp.

Cách thực hiện: chụp với giá trị ISO tăng dần, đến khi nào xuất hiện nhiễu thì dừng lại, chọn giá trị ngay trước đó để chụp. Đừng thấy cái vòng nó xoay đến tận giá trị 25000 mà cố xoay đến, ảnh noise không khắc phục được đâu 😛

4. Khẩu độ và tốc độ màn trập

Set xong giá trị ISO là cố định được một yếu tố trong tam giác phơi sáng. Hai yếu tố còn lại là khẩu độ và tốc độ màn trập có thể thay đổi linh hoạt tùy trường hợp khác nhau để đảm bảo mục đích chụp.

Khẩu độ

Ưu tiên mở khẩu lớn của lens [số dưới f nhỏ như f/1.4, f/2, f/2.8…] để thu nhận nhiều ánh sáng hơn. Chụp ban đêm thì background thường là màu đêm tối nên cũng không cần quá quan tâm đến độ sâu trường ảnh sẽ bị nông khi chụp với khẩu độ lớn.

Khẩu độ mở càng lớn thì ta càng được lợi về ánh sáng => tốc độ màn trập có thể giảm đến mức tối đa để chụp các đối tượng chuyển động nếu cần thiết.

Tốc độ màn trập

Theo mình thì đây là yếu tố tính đến cuối cùng khi chụp ảnh ban đêm và thiếu sáng. Nếu không có tripod và phải cầm máy bằng tay, đảm bảo tốc độ màn trập nhanh hơn 1/60s để ảnh không bị rung.

Nếu có tripod thì ngon rồi, ta có thể cố định máy ảnh và thoải mái lựa chọn tốc độ màn trập lớn để bù lại sự hạn chế của khẩu độ và ISO.

Các giá trị bên trên chỉ là gợi ý tương đối, các cậu cần chú ý đến cái light meter (đo sáng) của máy ảnh xem ảnh đã đúng sáng chưa. Sau đó chụp thử, nếu chưa ưng ý thì điều chỉnh tăng giảm các giá trị cho phù hợp và chụp lại.

Ví dụ đã set ISO 1600, khẩu độ lớn nhất có thể, tốc độ là 1/60s mà ảnh vẫn tối, lúc này có ba cách để tăng sáng:

  1. Tăng ISO, chấp nhận ảnh bị nhiễu một chút.
  2. Chọn tốc độ màn trập lâu hơn như 1/30s, 1/15s, khi đó buộc phải dùng tripod hoặc cố định máy để ảnh không bị rung.
  3. Kết hợp tăng ISO và giảm tốc độ màn trập.

Part 2: Tips chụp ảnh ban đêm & thiếu sáng

1. Lấy nét thủ công – Manual Focus

Lấy nét thủ công

Trong môi trường thiếu sáng, autofocus của máy ảnh có thể làm việc rất ngu và không tự nhận ra được điểm lấy nét. Trong trường hợp này, các cậu set chế độ lấy nét sang manual focus và tự làm lấy phần việc lấy nét sẽ chắc ăn hơn nhiều.

Sau khi chuyển sang chế độ lấy nét tay, ta xoay vòng lấy nét trên lens để điều chỉnh khoảng cách lấy nét cho đến khi thấy đối tượng rõ nét trên Live View là được. Lấy nét tay tuy có mất công hơn một chút nhưng cho ra kết quả chính xác.

2. Đo sáng điểm

Trên máy ảnh có các chế độ đo sáng khác nhau cho các điều kiện khác nhau. Trường hợp ban đêm có dynamic range rộng [hay dải tần nhạy sáng], hiểu đơn giản là có khoảng cách lớn giữa chi tiết sáng nhất và chi tiết tối nhất, ta nên chọn chế độ đo sáng điểm [hay spot metering].

Đo sáng điểm

Cách bật chế độ này tùy theo từng dòng máy, các cậu có thể search theo cú pháp “spot metering + tên máy”. Chế độ này sẽ đo sáng dựa vào điểm lấy nét và các vùng lân cận. Do đó ta sẽ lấy nét vào các vùng highlight của ảnh để ảnh đúng sáng và đúng nét.

3. Auto Exposure Bracketing [AEB]

Đây là chế độ chụp khá hay trên máy ảnh. Mỗi lần ấn chụp, bên cạnh ảnh chính, máy chụp thêm hai ảnh với mức độ phơi sáng thấp hơn và cao hơn một giá trị được cài đặt trước. Vậy là một lần chụp, ta được ba ảnh với độ sáng khác nhau.

Chế độ chụp AEB
Source: Michaelthemaven

Chụp với mode này tiết kiệm được công sức và dễ tìm ra độ phơi sáng phù hợp. Nên đọc hướng dẫn sử dụng của máy ảnh để tìm hiểu cách bật mode này trên máy của anh em.

Leave a Reply

avatar
  Subscribe  
Notify of